Mad Medic Soms denk ik terug aan de zondagen bij mijn oma in de woonkamer. Terwijl de stoofpot nog nawasemde zat zij achter haar basisbak en 27mc. Een bakbeest met lampjes die zacht gloeiden achter de wijzerplaten alsof ze zelf ook luisterden. Ik was nog klein maar ik voelde het meteen: dit was geen apparaat, dit was een deur naar de wereld. En als er dan weer een stapeltje QSL kaarten binnenkwam leek het alsof er vrienden uit alle windstreken op visite waren geweest. Dozen vol had ze, Oma Kolibri uit Enschede.
Misschien is dat wel waarom ik, ondanks mijn jaren in het leger tussen verbindingsmiddelen en medische apparatuur, altijd ben blijven geloven in de kracht van eenvoudige radio. Geen abonnementen, geen apps, geen algoritmes die bepalen wat je ziet. Gewoon een antenne, een kastje en een stem. Een stem die je hoort zoals hij echt is, zonder filters of likes.
Wat me de laatste tijd steeds meer opvalt is hoe veel mensen ’s avonds alleen zitten. De televisie staat aan, de telefoon ligt binnen handbereik, maar echte gesprekken blijven uit. We loeren naar schermen, maar we praten niet meer. En toch zijn er genoeg mensen die best een praatje zouden willen maken, maar niet goed weten hoe of waar. Juist daar kan 27MC iets bijzonders betekenen. Je drukt de microfoon in, zegt goedenavond of CQ CQ, en voor je het weet zit je midden in een gesprek met iemand die je nog nooit hebt gezien maar die precies begrijpt hoe zo’n stille avond voelt. En met 27MC en een goede antenne kom je tegenwoordig echt al de halve wereld over. Dat heet dan weer DX-en maar dat is een ander postje.
Het doet me denken aan de sfeer van de film Convoy. Niet de actie, maar dat gevoel van onderweg zijn met anderen. De wetenschap dat er altijd iemand meeluistert, iemand die even vraagt hoe het gaat of die je helpt als je ergens vastloopt. Dat soort kameraadschap vind je niet in een app. Dat ontstaat alleen wanneer mensen elkaar echt horen.
En dan is er nog iets. In een wereld waarin we volledig afhankelijk zijn geworden van netwerken die we zelf niet begrijpen is het verstandig om een alternatief achter de hand te hebben. Tijdens oefeningen in het leger heb ik vaak genoeg gezien hoe snel moderne communicatie kan uitvallen. Een storing, EOV, een stroomprobleem en ineens is het stil. Dan is het prettig als je nog iets hebt dat werkt zonder dat er een heel ecosysteem omheen hoeft te draaien.
27MC is laagdrempelig en toegankelijk. Je draait een antenne op het dak, sluit een setje aan en je bent in de lucht. Voor wie verder wil is een radioamateurlicentie een prachtige stap. Dan gaat er een wereld open van techniek, experimenteren, internationale contacten en vooral veel plezier. Het is een hobby die mensen verbindt, letterlijk en figuurlijk. Wil je meer of heb je al wat affiniteit met techniek.. Kijk dan eens of een Novice Licentie iets voor je is dan mag je op heel veel banden zenden en kun je zo de wereld rond.
Misschien is het tijd om dat oude gevoel van gezelligheid en avontuur weer eens op te zoeken. Niet omdat het moet maar omdat het kan. Omdat een stem in de ether soms meer warmte geeft dan een scherm dat je alleen maar aanstaart. Omdat je nooit weet wie je tegenkomt op de band. En omdat het in tijden van nood zomaar het verschil kan maken.
Er is trouwens nog een groep die vaak vergeten wordt wanneer we het over 27MC en amateurradio hebben. Mensen die wel nieuwsgierig zijn, wel willen meeluisteren, maar voor wie het idee van zelf zenden nog een stap te ver is. Misschien omdat ze het spannend vinden, misschien omdat ze eerst willen ontdekken hoe die wereld klinkt voordat ze er zelf in stappen. En dat is helemaal prima.
Luisteramateurs vormen een prachtige, stille ruggengraat van de hobby. Ze zitten ’s avonds met een kop koffie achter hun ontvanger, draaien langzaam langs de banden en horen stemmen, morsesignalen, muziekjes, experimenten en soms zelfs verre stations die door de ionosfeer worden teruggekaatst alsof de aarde even een trucje uithaalt. Het is een vorm van radio die bijna meditatief is. Je hoeft niets te zeggen, je hoeft alleen maar te luisteren. Je kunt al met een heel eenvoudige radio op alle banden meeluisteren bijvoorbeeld deze.
Voor veel mensen is dat de ideale manier om te beginnen. Je leert de band kennen, je ontdekt welke frequenties wanneer openstaan, je hoort hoe anderen communiceren en je krijgt vanzelf gevoel voor de sfeer. En wie weet groeit daaruit op een dag toch de wens om zelf een licentie te halen. Maar dat hoeft niet. Luisteren op zichzelf is al een hobby met een rijke geschiedenis.
Er zijn prachtige plekken om als luisteramateur je weg te vinden. De VERON en de VRZA hebben beide actieve afdelingen waar je welkom bent, ook als je nog geen zender hebt. En wie graag wat dieper de wereld van HF‑ontvangst induikt, kan uren verdwalen op HF Underground, waar logs, tips en bijzondere ontvangstverslagen worden gedeeld door mensen van over de hele wereld. Of kijk eens op www.papawhiskey.nl wat een mooi verzamelpunt heeft voor heel veel informatie.
Het mooie is dat je niet hoeft te kiezen tussen meedoen of toekijken. Radio is geen club met een deurbeleid. Je kunt beginnen waar jij je prettig bij voelt. Misschien luister je alleen, misschien word je later zendamateur, misschien blijf je hangen op 27MC of misschien ontdek je dat je het liefst alles door elkaar doet. Het gaat om het plezier, de nieuwsgierigheid en dat kleine beetje magie dat ontstaat wanneer je een stem hoort die ergens anders op de wereld in dezelfde stilte zit te luisteren.
Voor wie nieuwsgierig is geworden
www.dutchcbgroup.nl
www.cbjunkies.nl
www.veron.nl
www.cb-webshop.nl
